Xuất khẩu sản phẩm thép của Thổ Nhĩ Kỳ tăng trong nửa đầu năm, nhưng nhập khẩu gia tăng gây áp lực lên thị trường nội địa

Theo dữ liệu từ Hiệp hội các nhà sản xuất thép Thổ Nhĩ Kỳ (TÇÜD), xuất khẩu sản phẩm thép của Thổ Nhĩ Kỳ tăng trưởng trong nửa đầu năm nay, dù nhập khẩu tăng mạnh và sản lượng thép thô nội địa yếu đi tiếp tục gây sức ép lên ngành thép. Sản lượng thép thô tháng 6 đạt 2,9 triệu tấn, giảm 3,5% so với cùng kỳ. Tính chung 6 tháng đầu năm, sản lượng giảm 1,7% xuống 18,3 triệu tấn. Ngược lại, tiêu thụ thép thành phẩm biểu kiến trong tháng 6 phục hồi, tăng 8,8% so với cùng kỳ lên 3,1 triệu tấn, dù tiêu thụ nửa đầu năm vẫn giảm 2,6% còn 18,6 triệu tấn.

Xuất khẩu trong tháng được cải thiện. Xuất khẩu sản phẩm thép tháng 6 tăng 21,5% so với cùng kỳ lên 1,4 triệu tấn, giá trị xuất khẩu tăng 13,5% đạt 931,3 triệu USD. Tính chung 6 tháng đầu năm, xuất khẩu đạt 7,7 triệu tấn, tăng 18,6% so với cùng kỳ, giá trị tăng 8,8% lên 5,2 tỷ USD. Tuy nhiên, nhập khẩu tháng 6 còn tăng tốc mạnh hơn. Nhập khẩu sản phẩm thép tăng 52,4% lên 1,8 triệu tấn, giá trị tăng 28,7% đạt 1,2 tỷ USD. Sáu tháng đầu năm, nhập khẩu đạt 9,3 triệu tấn, tăng 12,6% so với cùng kỳ, nhưng giá trị giảm nhẹ 0,3% xuống 6,5 tỷ USD do giá quốc tế hạ nhiệt. Theo đó, tỷ lệ xuất khẩu/nhập khẩu thép của Thổ Nhĩ Kỳ cải thiện lên 80,2% trong nửa đầu năm từ mức 73,5% cùng kỳ năm trước, nhưng giảm so với mức 83,4% ghi nhận trong 4 tháng đầu năm do nhập khẩu tháng 6 tăng vọt.

Tổng thư ký TÇÜD Veysel Yayan nhận định, nhập khẩu tăng nhanh, đặc biệt là hàng nhập theo Chế độ gia công nội địa (IPR) của Thổ Nhĩ Kỳ, đang ngày càng đáng lo ngại với nhà sản xuất nội địa. Ông nhấn mạnh, việc nhập khẩu các sản phẩm đã được sản xuất sẵn ở Thổ Nhĩ Kỳ, nhất là từ Trung Quốc, Nga và các nhà cung cấp Viễn Đông khác, ngày càng cạnh tranh trực tiếp với sản xuất trong nước thay vì hỗ trợ gia công định hướng xuất khẩu như mục tiêu ban đầu của chương trình.

Hiệp hội cũng chỉ ra tình trạng mất cân bằng thương mại ngày càng lớn với các khu vực cung cấp chính. Nửa đầu năm, nhập khẩu từ Viễn Đông tăng 9,9% lên 4,7 triệu tấn, trong khi xuất khẩu sang khu vực này giảm 29% chỉ còn 59.200 tấn. Nhập khẩu từ Nga tăng vọt 74,5% lên 2,2 triệu tấn, còn xuất khẩu giảm 73,6% xuống 11.100 tấn. Ngược lại, hàng xuất sang Liên minh châu Âu (EU) tăng 38,6% lên 3,4 triệu tấn, làm trụ đỡ cho tăng trưởng xuất khẩu thép Thổ Nhĩ Kỳ. TÇÜD lưu ý, Ủy ban châu Âu đã công bố các biện pháp hỗ trợ bổ sung dành cho ngành thâm dụng năng lượng trong khuôn khổ Thỏa thuận Công nghiệp Sạch, bổ sung vào các gói hỗ trợ tài chính hiện có cho ngành thép châu Âu. Trước bối cảnh đó, hiệp hội kêu gọi giới chức Thổ Nhĩ Kỳ đánh giá lại Chế độ gia công nội địa và tăng cường các biện pháp ngăn chặn thương mại chuyển hướng vào thị trường Thổ Nhĩ Kỳ sau khi Mỹ và EU thắt chặt bảo hộ thương mại.