Các tổ chức nghiên cứu của Mỹ đưa ra cảnh báo: Sự khan hiếm đất hiếm sẽ dẫn đến ngừng sản xuất ở nhiều ngành công nghiệp

Ngành công nghiệp Mỹ đang theo dõi chặt chẽ diễn biến tình hình thương mại Mỹ - Trung, do lượng hàng tồn kho đất hiếm của họ đang cạn kiệt.

Vào ngày 4 tháng 4 năm nay, Bộ Thương mại Trung Quốc (MOFCOM) phối hợp với Tổng cục Hải quan đã ban hành thông báo về việc thực hiện các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với bảy loại mặt hàng liên quan đến đất hiếm trung - nặng, bao gồm samari, gadolini, terbi, dysprosi, luteti, scandi và yttri, để thực hiện kiểm soát xuất khẩu đối với các nguồn tài nguyên chiến lược có đặc tính song dụng quan trọng. Nhiều ngành sản xuất ở Mỹ phụ thuộc vào các nguyên liệu thô quan trọng là đất hiếm đang chịu áp lực cung ứng đáng kể.

Gracelin Baskaran, Giám đốc Dự án An ninh Khoáng sản Quan trọng tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), cho biết hiện nay, lượng hàng tồn kho đất hiếm của các doanh nghiệp Mỹ chỉ có thể duy trì hoạt động trong khoảng hai đến ba tháng. Nếu không có tiến triển mới trong tình hình này, ngành công nghiệp Mỹ sẽ không thể thực hiện các hoạt động sản xuất.

Bà cũng chỉ ra rằng nếu kiểm soát xuất khẩu đất hiếm chỉ được nới lỏng tạm thời trong tương lai, các nhà sản xuất Mỹ vẫn có thể tiếp tục gặp khó khăn, vì ngành công nghiệp này khó có thể dự đoán chính xác điều kiện sản xuất trong ba, sáu hoặc mười hai tháng tới.

Trong cuộc họp báo thường kỳ của Bộ Thương mại vào ngày 5 tháng 6, một cơ quan truyền thông đã đặt câu hỏi: "Một số doanh nghiệp nước ngoài cho rằng quá trình xin cấp phép xuất khẩu đất hiếm của Trung Quốc diễn ra chậm chạp và các doanh nghiệp của họ có thể phải đối mặt với tình trạng ngừng sản xuất. Phía Trung Quốc trả lời như thế nào về vấn đề này?" Đáp lại, người phát ngôn của Bộ Thương mại, ông He Yongqian, cho biết đất hiếm và các mặt hàng liên quan khác có đặc tính song dụng quan trọng, và việc thực hiện kiểm soát xuất khẩu đối với chúng là một thực tiễn quốc tế phổ biến. Chính phủ Trung Quốc xem xét các đơn xin cấp phép xuất khẩu đối với các mặt hàng song dụng theo quy định của pháp luật. Các đơn xin đáp ứng các yêu cầu sẽ được phê duyệt để thúc đẩy và tạo điều kiện cho thương mại tuân thủ quy định.

Vào ngày 7 tháng 6, người phát ngôn của Bộ Thương mại một lần nữa trả lời câu hỏi của phóng viên liên quan đến các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với đất hiếm trung - nặng: "Chúng tôi đã nhận thấy rằng với sự phát triển của các ngành công nghiệp như robot và xe năng lượng mới (NEV), nhu cầu về đất hiếm trung - nặng trong các ứng dụng dân dụng đang tiếp tục tăng lên trên toàn thế giới. Là một nước lớn có trách nhiệm, Trung Quốc xem xét đầy đủ các yêu cầu và mối quan tâm hợp lý của nhiều nước trong các ứng dụng dân sự và xem xét các đơn xin cấp phép xuất khẩu đối với các mặt hàng liên quan đến đất hiếm theo quy định của pháp luật. Một số lượng đơn xin tuân thủ quy định đã được phê duyệt theo quy định của pháp luật và quá trình xem xét các đơn xin tuân thủ quy định sẽ tiếp tục được tăng cường."

Lĩnh vực công nghiệp bị động của Mỹ

Một chuyên gia chỉ ra rằng ngành công nghiệp ô tô Mỹ đang lo ngại về tình trạng thiếu hụt các nguyên tố đất hiếm và việc ngừng sản xuất quy mô lớn thậm chí có thể xảy ra trong vài tháng tới. Tình hình này đã gợi lại ký ức về tình trạng thiếu hụt chip trong những năm trước và thậm chí có thể leo thang thành một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng hơn.

Bốn năm trước, tình trạng thiếu hụt chip máy tính do sự gián đoạn chuỗi cung ứng đã cuối cùng đã dẫn đến việc ngừng sản xuất ô tô, đẩy giá xe lên mức cao kỷ lục. Nguồn cung hạn chế đã buộc hầu hết mọi người phải trả giá cao hơn cho xe mới.

Các chuyên gia nhấn mạnh rằng trong khi mọi người tin rằng chỉ có xe điện mới bị ảnh hưởng bởi đất hiếm, thì thực tế là mọi xe đều được trang bị cảm biến cần các nguyên tố đất hiếm. Động cơ trong cần gạt nước kính chắn gió cũng dựa vào đất hiếm và các cảm biến như vậy cũng cần thiết trong dây đai an toàn. Nếu nguồn cung đất hiếm không được khôi phục, sự gián đoạn sản xuất sẽ xảy ra trên nhiều ngành công nghiệp khác nhau.

Baskaran tiết lộ rằng Ford đã buộc phải đóng cửa nhà máy Chicago của mình, nơi sản xuất dòng xe Explorer, trong một tuần. Tuy nhiên, Ford không xác nhận cũng không phủ nhận rằng việc đóng cửa là do thiếu hụt đất hiếm.

Roderick Eggert, giáo sư tại Trường Mỏ Colorado và Phó Giám đốc Viện Vật liệu quan trọng thuộc Bộ Năng lượng Mỹ (DOE), tuyên bố rằng vì đất hiếm rất quan trọng đối với các ngành công nghiệp quan trọng của Mỹ nên Mỹ đang nỗ lực tìm kiếm các chất thay thế, chẳng hạn như các loại nam châm khác hoặc động cơ không sử dụng nam châm.

Tuy nhiên, Eggert cũng thừa nhận rằng bất kỳ giải pháp thay thế nào cũng có những hạn chế và có thể phải trả giá bằng việc giảm hiệu suất.